Kijk goed naar je energiecontract

De verwarming gaat binnenkort weer aan en dat gebeurt dit jaar in een onrustige energiemarkt. De prijzen voor gas en stroom zijn in korte tijd flink gestegen, de gasopslagen zijn minder goed gevuld dan normaal en per 1 januari 2027 verandert de regeling voor huishoudens met zonnepanelen ingrijpend. Voor consumenten betekent dat vooral één ding: wie niet naar het eigen energiecontract kijkt, loopt het risico onnodig veel te betalen.

Volgens de Energiemonitor die de Autoriteit Consument & Markt (ACM) op 11 september publiceerde, is de groothandelsprijs van gas gestegen van ongeveer 58 euro per megawattuur begin augustus naar zo’n 80 euro nu. Dat is het hoogste niveau in ruim drie jaar en meer dan twee keer zo hoog als voor de oorlog met Iran. Sinds de Amerikaanse bombardementen op Iran en de vrijwel volledige afsluiting van de Straat van Hormuz komt er amper nog vloeibaar gas uit het Midden-Oosten.

Die stijging werkt door in de consumententarieven. Vaste gascontracten werden in een maand tijd ongeveer 4 procent duurder, vaste stroomcontracten zo’n 1,5 procent. Omdat een deel van de elektriciteit in gascentrales wordt opgewekt, loopt ook de stroomprijs op: de groothandelsprijs voor levering in 2027 ligt volgens de ACM ruim 60 procent hoger dan voor de oorlog.

Daar komt bij dat de Nederlandse gasopslagen voor 52 procent gevuld waren, tegen 69 procent een jaar eerder. Lagere voorraden maken de markt gevoeliger voor schommelingen in de winter.

Wie een energiecontract beoordeelt, kijkt vaak alleen naar de prijs per kuub of kilowattuur. Maar de rekening bestaat uit meer onderdelen. De netbeheerkosten, die niet door de leverancier maar door de regionale netbeheerder worden bepaald, stegen in 2026 volgens Netbeheer Nederland met circa 3,5 procent. Ook energiebelasting en btw zijn geen vaste gegevens: die stelt de overheid vast.

Voor huishoudens met zonnepanelen verandert er volgend jaar nog meer. De salderingsregeling stopt per 1 januari 2027. Opgewekte stroom mag dan niet langer worden weggestreept tegen het eigen verbruik. Leveranciers moeten voor teruggeleverde stroom tot en met 2030 wel een vergoeding betalen van minimaal 50 procent van het kale leveringstarief, en ze mogen terugleverkosten rekenen, waar de ACM toezicht op houdt. Juist op die punten, de hoogte van de terugleververgoeding en eventuele terugleverkosten, kunnen leveranciers flink van elkaar verschillen.

Wie wil overstappen, doet er daarom goed aan niet alleen het laagste tarief te zoeken, maar te rekenen met het eigen verbruik, de eigen opwek en alle vaste kosten samen. Wie op die manier gaat gas en stroom vergelijken, ziet ook sneller welke contractvorm en looptijd bij de eigen situatie passen.

De keuze voor een contractvorm hangt af van hoeveel zekerheid je wilt. Bij een variabel contract kan de leverancier de tarieven meerdere keren per jaar aanpassen, doorgaans zo’n vier keer. Bij een dynamisch contract betaal je de actuele marktprijs, die per uur kan verschillen. Dat kan voordelig uitpakken, maar in een dure winter neemt het risico toe.

Een vast contract legt de leveringstarieven vast voor de afgesproken looptijd. Wie kiest voor 3 jaar vast energie, weet voor langere tijd waar hij aan toe is en hoeft niet elk jaar opnieuw te beslissen. Daar staat tegenover dat je niet meeprofiteert als de prijzen onverwacht dalen, en dat vroegtijdig opzeggen een opzegvergoeding kan kosten.

1-jarig energiecontract meest voordelig

De energiemarkt blijft in beweging. Consumenten vragen zich vaak af of ze beter voor 1 of 3 jaar een vast contract kunnen afsluiten. Uit een recent onderzoek van Independer blijkt dat een 1-jarig energiecontract op dit moment de voordeligste keuze is. De energie expert van UnitedConsumers, Maartje van Loon, geeft duidelijkheid.

Op dit moment is een 1-jarig contract financieel de beste keuze. "Leveranciers hanteren voor langere looptijden hogere tarieven", legt van Loon uit. "Dat komt doordat ze rekening houden met toekomstige kosten. Zo is het vanaf 2026 verplicht voor energieleveranciers om een deel van het gewone aardgas door groen gas te vervangen. Daarnaast is er een mogelijke Europese CO₂-heffing in 2027, wat betekent dat er een extra belasting komt op de uitstoot van CO₂ bij het gebruik van gas en brandstoffen. "

Met een contract van 1 jaar profiteer je nu van de laagste prijs, zonder dat toekomstige kosten al in de tarieven zijn verwerkt.

Toch draait het niet alleen om de laagste prijs. De persoonlijke situatie speelt een belangrijke rol. "Voor klanten met een krap budget kan stabiliteit belangrijker zijn dan de allerlaagste prijs", vertelt van Loon. "Met een 3-jarig contract weet je precies waar je de komende jaren aan toe bent, zonder verrassingen of plotselinge tariefstijgingen."

Aardgas besparen is eenvoudig

Sinds de inval van Rusland in Oekraïne staat energiebesparing nóg meer in de belangstelling. Als president Poetin de gaskraan (gedeeltelijk) dichtdraait kan de energierekening nog flink oplopen. Ondernemersorganisatie Techniek Nederland zet een aantal tips op een rij om vandaag nog te besparen op aardgas.

Laat de cv-installatie inregelen

Een installateur kan de cv-installatie ‘waterzijdig inregelen’. Dat is het instellen van een optimale balans tussen de cv-ketel en de radiatoren. Waterzijdig inregelen kan een besparing van 10 à 15% opleveren.

Verlaag de temperatuur van het verwarmingswater

Standaard staat de temperatuur van het verwarmingswater ingesteld op 80 graden. Vaak is 60 graden voldoende. Zo kan de hr-ketel zuiniger branden. Verlaag niet de temperatuur van het water voor kraan en douche. Dat moet op 60 graden blijven, anders ontstaat een risico op legionellabesmetting. In de handleiding van de cv-ketel staat hoe de temperatuur van het verwarmingswater wordt verlaagd. Geen handleiding beschikbaar? Dan zijn de instructies meestal online te vinden.

Breng radiatorfolie aan

Folie op de muur achter de radiator voorkomt dat warmte weglekt naar buiten. Radiatorfolie heeft vooral effect bij slecht of matig geïsoleerde woningen. Radiatorfolie is verkrijgbaar bij iedere bouwmarkt.

Laat slimme thermostaatknoppen plaatsen

Slimme thermostaatknoppen worden met een app aangestuurd. Zo is het mogelijk om in iedere kamer de temperatuur te regelen.

Kies voor een hybride warmtepomp

Een hybride warmtepomp werkt in combinatie met de cv-ketel. De cv-ketel springt alleen bij als het buiten te koud is. Met een hybride warmtepomp bespaart u tot 60% op aardgas. Het systeem bestaat uit een binnen- en buitenunit. In de buitenunit zit een ventilator die warmte uit de buitenlucht haalt. De hybride warmtepomp werkt op elektriciteit.

Laat de cv-ketel regelmatig controleren

Goed onderhouden cv-ketels zijn niet alleen veiliger, ze stoken ook energiezuiniger. De onderhoudsfrequentie is te vinden in de handleiding van de fabrikant. Cv-ketels hebben over het algemeen jaarlijks of elke twee jaar onderhoud nodig.

Plaats radiatorventilatoren

Bovenop de radiator is het mogelijk om een kleine ventilator te monteren. Radiatorventilatoren werken op stroom en verspreiden warmte door de ruimte. Dat scheelt stooktijd en gasverbruik.

Bijverwarming met infraroodpaneel

Een elektrisch infraroodpaneel straalt heel gericht infraroodwarmte. Het paneel is te monteren aan het plafond of aan de muur. Een infraroodpaneel is handig als bijverwarming op plekken waar bewoners lange tijd stil zitten. Bijvoorbeeld boven een bank of een bureau. Dan is het niet nodig om de hele kamer warm te stoken.

Waterdruk controleren

Zorg ervoor dat de waterdruk op peil is. Deze moet tussen de 1,5 en 2 bar liggen. Als de druk te laag is, kan de bewoner de cv-installatie zelf bijvullen. Het is ook belangrijk om de cv-installatie regelmatig te ontluchten.

Plussen weg uit energielabel apparaten

 

Vanaf vandaag hebben wasmachines, vaatwassers, koelkasten, vriezers en televisies een nieuw energielabel. De consument is nu verlost van de verwarrende plussen bij de huishoudelijke apparaten: energieklasse A is nu het zuinigst en de aanduidingen A+, A++, A+++, en A+++ zijn verdwenen.

Het nieuwe label loopt van A af naar G, bij het oude label was dat van A+++ tot D. Apparaten die tot gisteren A+++ hadden en dus het zuinigst zijn, komen waarschijnlijk in klasse B of C. Hiermee zet de Europese Commissie fabrikanten aan tot het zuiniger maken van apparaten. Dat werkt, want hier en daar ziet de consument nu bijvoorbeeld al wasmachines met een A-label.
 
Het label is vernieuwd omdat in de praktijk alle nieuwe apparaten het energielabel A met één of meer plusjes kregen. Het verschil tussen al die plusjes was voor veel consumenten onduidelijk. Met het nieuwe label is er ook weer ruimte voor groei.  

Consumenten kunnen tijdelijk nog koelkasten, vriezers, vaatwassers, wasmachines en televisies tegenkomen met het oude label, met de plusjes. Dat zijn oudere modellen die nu niet meer worden gemaakt. Eind 2021 zijn die uit de (web)winkel verdwenen.

In september krijgen ook lampen het nieuwe energielabel. Andere apparaten, zoals wasdrogers, airco's en ovens, krijgen later een nieuw label. Die hebben voorlopig nog wel een energielabel met schaal A+++ tot en met D, omdat er nog genoeg variatie zit in hun energieprestaties.
 

Opnieuw recordaantal overstappers

Meer dan één op de vijf huishoudens – ruim 1,7 miljoen van de 8 miljoen huishoudens - is tussen april 2019 en april 2020 overgestapt van energieleverancier. Dat is een nieuw record: nog nooit stapten zoveel consumenten in één jaar over.

In de afgelopen drie jaar is meer dan de helft (53%) van de consumenten ten minste één keer overgestapt van energieleverancier of contract.

Dat blijkt uit de Energiemonitor 2020 die de Autoriteit Consument & Markt (ACM) heeft gepubliceerd.

De prijs van energie blijft veruit de belangrijkste reden voor de overstap. De prijsverschillen tussen de verschillende energieproducten kunnen oplopen tot ruim 600 euro per jaar. Een consument die bijvoorbeeld in mei 2020 een energiecontract voor onbepaalde tijd met een variabel tarief afsluit – het zogenaamde slaperstarief – betaalt maximaal 1959 euro per jaar aan energiekosten (elektriciteit en gas). Als hij zou overstappen naar het goedkoopste contract voor één jaar tegen een vast tarief, zou hij 1299 euro kwijt zijn aan energiekosten.

Ook levering van groene stroom wordt een steeds belangrijkere reden om over te stappen. Uit een ander onderzoek van de ACM blijkt dat meer dan de helft van de huishoudens inmiddels groene stroom afneemt en dat energieleveranciers steeds meer groene stroom en aanvullende energiebesparingsdiensten aanbieden.

Steeds meer consumenten regelen hun overstap via de website van een energieleverancier of via een (prijs)vergelijkingswebsite. Steeds minder consumenten stappen over via de klantenservice van een energiebedrijf, via een verkoper aan de deur of via een collectieve actie.

Eneco lanceert Verspillingschecker

Eneco en Toon lanceren een nieuwe dienst waarmee energieverspilling in huis makkelijk kan worden opgespoord en aangepakt, de zogeheten Verspillingschecker.

Zo kan Eneco zijn gebruikers vertellen of de koelkast onnodig veel stroom verbruikt of dat de wasmachine niet zo zuinig is als het energielabel zegt.

Nadat een klant toestemming geeft voor de dienst analyseert de Verspillingschecker via de data van slimme thermostaat Toon de patronen in het dagelijkse energieverbruik. Dat levert een specifieke 'vingerafdruk' per apparaat op: zo herkent de Verspillingschecker de verbruikspatronen van bijvoorbeeld koelkasten, televisies en wasmachines.

Met behulp van een aantal controlevragen zet de app dat verbruik vervolgens af tegen de norm voor dat apparaat en tegen het verbruik van vergelijkbare huishoudens. Als blijkt dat je onnodig energie verspilt, geeft de app persoonlijk advies om verdere verspilling te voorkomen.

Energiebesparende verwarmingsknop

De verwarming is voor veel huishoudens een van de duurdere maandelijkse kostenposten, dus daar moet met slimme technologie wel wat op te bezuinigen zijn. De Eve Thermo helpt hierbij: het betreft een knop voor op de verwarming die reageert op de situatie in huis.